Peş peşe depremler sonrası gözler Marmara’ya çevrildi!

İstanbul Adalar açıklarında 19 Ağustos’ta art arda meydana gelen küçük depremler vatandaşlarda endişeye neden oldu. Prof. Dr. Şener Üşümezsoy, sarsıntıların ana fay üzerinde gerçekleşmediğini savunarak hareketliliğin büyük bir İstanbul depreminin habercisi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.

İstanbul ve Marmara Denizi’nde son günlerde kaydedilen küçük ölçekli depremler, beklenen büyük Marmara depremi tartışmasını yeniden gündeme taşıdı. Özellikle Adalar açıklarında kısa aralıklarla meydana gelen sarsıntıların ardından gözler bölgedeki fay hareketliliğine çevrildi.

AFAD verilerine göre 19 Ağustos Çarşamba günü Adalar çevresinde farklı büyüklüklerde çok sayıda deprem kaydedildi. Günün dikkat çeken sarsıntılarından biri saat 17.43’te meydana gelen 3,2 büyüklüğündeki deprem oldu. Bölgede bunun yanı sıra 2,2 ve 2,3 büyüklüğünde başka sarsıntılar da kayıtlara geçti.

Yaşanan hareketlilik İstanbul’da deprem kaygısını artırırken, yerbilimci Prof. Dr. Şener Üşümezsoy mevcut tabloya ilişkin farklı bir değerlendirme yaptı.

“Ana fay üzerinde gerçekleşmiyor”

Üşümezsoy, Adalar’ın güneyinde meydana gelen küçük depremlerin ana fay hattı üzerinde değil, ana fayı kesen ikincil ve üçüncül fay kollarında meydana geldiğini belirtti. Bu nedenle söz konusu sarsıntıların tek başına büyük bir deprem beklentisine işaret etmediğini ifade etti.

Üşümezsoy, Adalar fayına ilişkin değerlendirmesinde bu yapının yaşlı ve deprem üretme kapasitesi düşük bir fay olduğunu savunarak, “Buradan büyük bir deprem çıkmaz” görüşünü dile getirdi. Ona göre bölgede yaşanan küçük hareketler, geçmişteki stres aktarımının sınırlı ölçekte boşalması şeklinde yorumlanabilir.

“1999’dan bu yana benzer hareketlilik görülüyor”

Prof. Dr. Üşümezsoy, Adalar çevresindeki bu tür mikro depremlerin yeni bir durum olmadığını da söyledi. 1999 Marmara Depremi sonrasında bölgede benzer küçük ölçekli sarsıntıların görüldüğünü belirten Üşümezsoy, mevcut hareketliliğin kendi hazırladıkları fay haritalarıyla da uyumlu olduğunu ifade etti.

Bu nedenle son depremlerin doğrudan “büyük İstanbul depremi yaklaşıyor” şeklinde yorumlanmaması gerektiğini savunan Üşümezsoy, bölgedeki sarsıntıların olağan sismik hareketlilik kapsamında ele alınması gerektiğini belirtti.

Uzman görüşleri farklılık gösteriyor

Öte yandan Marmara’daki deprem riski konusunda bilim dünyasında tek bir görüş bulunmuyor. İstanbul’un deprem tehlikesini değerlendiren resmi risk çalışmalarında Marmara Denizi’ndeki fayların kırılması halinde 7 ve üzeri büyüklükte deprem senaryoları da ele alınıyor. İstanbul İl Afet Risk Azaltma Planı’nda, farklı senaryolara bağlı olarak 7,0-7,7 büyüklüğünde depremlerin oluşturabileceği etkiler değerlendiriliyor.

Bu nedenle Adalar açıklarında meydana gelen 2-3 büyüklüğündeki depremler üzerinden kesin biçimde “büyük deprem olacak” ya da “büyük deprem olmayacak” sonucuna varmak mümkün değil. Son sarsıntılara ilişkin Üşümezsoy’un açıklaması kendi bilimsel değerlendirmesini yansıtırken, deprem tehlikesine ilişkin genel değerlendirmelerde farklı bilim insanlarının görüşleri bulunuyor.

Deprem hareketliliği sürüyor

AFAD’ın 20 Ağustos sabah saatlerindeki güncel kayıtlarında da Adalar açıklarında yeni bir 1,3 büyüklüğündeki sarsıntı yer aldı. Bu durum bölgede küçük ölçekli sismik hareketliliğin devam ettiğini gösteriyor.

Uzmanların ortaklaştığı temel nokta ise depremlerin önceden kesin biçimde tahmin edilemediği ve vatandaşların yalnızca anlık sarsıntılara değil, binaların deprem güvenliğine ve hazırlık çalışmalarına odaklanması gerektiği yönünde.